ترشی بخوریم یا نه؟ آنچه باید درباره این چاشنی محبوب بدانیم
ترشی برای بسیاری از ایرانی‌ها چاشنی جدانشدنی سفره‌هاست؛ طعمی که اشتها را تحریک می‌کند و در کنار غذا لذت‌بخش است، اما مصرف بی‌رویه آن می‌تواند سلامت برخی افراد را تحت تأثیر قرار دهد. پرسش اینجاست که مرز میان لذت بردن از این چاشنی محبوب و زیاده‌روی در مصرف آن کجاست و چه کسانی باید در خوردن ترشی احتیاط کنند؟
به گزارش یازاکو به نقل از ایسنا، کمتر سفره‌ای را می‌توان پیدا کرد که در کنار غذا، اثری از یک ظرف ترشی رنگارنگ در آن نباشد؛ چاشنی‌ای که با طعم تند و ترش خود، برای بسیاری از افراد بخشی جدانشدنی از عادت‌های غذایی شده است. با این حال، محبوبیت یک خوراکی لزوماً به معنای بی‌ضرر بودن آن نیست و گاهی آنچه در کنار غذا صرفاً یک چاشنی به نظر می‌رسد، می‌تواند پرسش‌هایی جدی درباره سلامت و عادت‌های تغذیه‌ای ایجاد کند.
ترشی نیز مانند بسیاری از خوراکی‌ها، بسته به ترکیبات، شیوه تهیه و میزان مصرف، می‌تواند آثار متفاوتی بر بدن داشته باشد؛ از همین رو، نه می‌توان آن را به‌طور مطلق مضر دانست و نه مصرف بی‌حساب آن را بی‌اشکال تلقی کرد. شناخت ویژگی‌ها و محدودیت‌های این خوراکی کمک می‌کند تا میان لذت چشیدن طعم محبوب و مراقبت از سلامت، انتخاب آگاهانه‌تری داشته باشیم.
مصرف روزانه ترشی باید متعادل باشد؛ یک تا دو قاشق کافی است / بیماران کلیوی و مبتلایان به فشار خون در مصرف ترشی احتیاط کنند
فاطمه حامدی، دکترای تخصصی تغذیه و رژیم‌درمانی از دانشگاه علوم پزشکی تبریز ، با اشاره به پیامدهای مصرف زیاد ترشی بر سلامت دستگاه گوارش گفت: ترشی‌های اسیدی و تند، به‌ویژه انواع تهیه‌شده با سرکه، می‌توانند در برخی افراد موجب تشدید علائمی مانند رفلاکس، سوزش سر دل و ناراحتی معده شوند؛ هرچند مصرف ترشی به‌تنهایی عامل اثبات‌شده ایجاد رفلاکس یا زخم معده نیست و افراد سالم معمولاً با مصرف متعادل آن دچار مشکل نمی‌شوند.
وی با بیان اینکه میزان بالای نمک و سدیم از مهم‌ترین ملاحظات تغذیه‌ای در مصرف ترشی است، اظهار کرد: افراد مبتلا به رفلاکس، التهاب معده و سوءهاضمه ممکن است با مصرف انواع اسیدی و تند با تشدید علائم مواجه شوند. همچنین افراد دارای فشار خون بالا، بیماری‌های کلیوی و نارسایی قلبی باید به دلیل خطر افزایش فشار خون و احتباس مایعات، در مصرف ترشی‌های شور احتیاط کنند.
وی با اشاره به توصیه سازمان جهانی بهداشت مبنی بر دریافت کمتر از ۲۰۰۰ میلی‌گرم سدیم، معادل پنج گرم نمک در روز برای بزرگسالان، افزود: راهنمای بیماری‌های مزمن کلیه نیز دریافت کمتر از دو گرم سدیم روزانه را پیشنهاد می‌کند؛ البته میزان محدودیت باید متناسب با وضعیت هر بیمار تعیین شود. این مقادیر مربوط به مجموع نمک دریافتی از تمام مواد غذایی روزانه است، نه صرفاً ترشی.
این متخصص تغذیه درباره باور رایج مبنی بر کمک ترشی به هضم غذا نیز گفت: شواهد علمی و بالینی کافی برای اثبات اینکه مصرف ترشی در کنار غذا موجب بهبود هضم می‌شود، وجود ندارد. البته برخی ترشی‌های تخمیری طبیعی، مانند کلم تخمیری، ممکن است حاوی باکتری‌های زنده باشند و بر میکروبیوم روده اثر مثبت بگذارند؛ با این حال، همه ترشی‌ها خاصیت پروبیوتیکی ندارند و محصولات حرارت‌دیده یا پاستوریزه‌شده معمولاً حاوی باکتری‌های زنده نیستند.
وی با اشاره به گزارش برخی مطالعات اپیدمیولوژیک در کشورهای شرق آسیا درباره ارتباط مصرف بالای سبزیجات ترشی‌شده با افزایش خطر سرطان معده، خاطرنشان کرد: میزان بالای نمک یکی از عوامل احتمالی این ارتباط است؛ بنابراین انتخاب انواع کم‌نمک و پرهیز از مصرف بی‌رویه اهمیت دارد. مقدار استاندارد و علمی مشخصی برای مصرف روزانه ترشی تعیین نشده است، اما مصرف حدود ۱۵ تا ۳۰ گرم، معادل یک تا دو قاشق غذاخوری ترشی کم‌نمک، می‌تواند برای افراد سالم یک پیشنهاد عملی باشد؛ ضمن اینکه ترشی نباید جایگزین سبزیجات تازه شود.
ترشی می‌تواند اشتهای افراد دارای اضافه‌وزن را افزایش دهد
اصغر فرهادغیبی، یک متخصص تغذیه ، با اشاره به تأثیر مصرف ترشیجات بر سلامت افراد گفت: ترشی‌های تند و اسیدی ممکن است در افراد بیمار موجب تحریک مجاری تنفسی و بروز یا تشدید سرفه شوند.
وی افزود: با این حال، مصرف آن برای افراد سالم منعی ندارد، اما می‌تواند اشتهای افراد دارای اضافه‌وزن و چاقی را افزایش دهد.
وی با تأکید بر ضرورت رعایت الگوی غذایی مناسب، مطرح کرد: افراد دارای اضافه‌وزن باید از مصرف غذاهای پرچرب پرهیز کنند؛ چراکه این مواد غذایی نقشی در پیشگیری از بیماری‌ها یا تقویت سیستم ایمنی بدن ندارند. همچنین مصرف سه وعده اصلی غذایی و سه میان‌وعده در طول روز توصیه می‌شود.
وی بیان کرد: در وعده‌های اصلی می‌توان از ترکیب سبزیجات، منابع کربوهیدراتی مانند نان، برنج و ماکارونی، گوشت و لبنیاتی مانند ماست استفاده کرد و برای میان‌وعده نیز میوه، سبزیجات و انواع مغزها مناسب هستند.
