ویژه خبرییادداشت
سهم آذربایجانغربی را از درآمدهای مرزی پس بدهید
یازاکو- آذربایجانغربی سالهاست بار تجارت مرزی کشور را به دوش میکشد، اما هنگام تقسیم درآمدهای گمرکی و اعتبارات ملی، سهمش ناچیز و نامتناسب است. این شکاف آشکار میان «تولید ثروت» و «دریافت منابع» نه فقط بیعدالتی منطقهای، بلکه خطای راهبردی در حکمرانی اقتصادی است—خطایی که باید فوراً اصلاح شود.
به گزارش یازاکو، جعفر ساعینیا_ آذربایجانغربی جزو صندوقهای ورودی تجارت کشور است؛ دروازهای که میلیاردها تومان درآمد گمرکی از آن عبور میکند. این استان با مرزهای فعال، گمرکات پرتردد و ظرفیتهای کمنظیر کشاورزی و صادراتی، یکی از موتورهای پیشران اقتصاد ملی است. اما در معادله تخصیص منابع، گویا نقش این استان دیده قنمیشود. چگونه استانی که تولیدکننده درآمد است، در فهرست دریافتکنندگان اعتبارات، به حاشیه رانده میشود؟در اقتصاد منطقهای، یک اصل بدیهی وجود دارد: «هزینه و فایده باید در یک جغرافیا تراز شود.» وقتی یک استان فشار ترافیک ترانزیتی، استهلاک زیرساختها، هزینههای امنیتی و اجتماعی تجارت مرزی را تحمل میکند، منطقی و عادلانه است که سهم متناسبی از درآمدهای همان فعالیت به آن بازگردد. نادیده گرفتن این اصل، به معنای انتقال مزایا به مرکز و باقی گذاشتن هزینهها در پیرامون است—مدلی که نه عادلانه است و نه پایدار.مردم آذربایجانغربی باید توسعه را لمس کنند، نه اینکه فقط آمار صادرات و درآمدهای گمرکی را در گزارشها ببینند. توسعه یعنی اشتغال پایدار برای جوانان، جادههای استاندارد، بیمارستانهای مجهز، صنایع تبدیلی برای کشاورزی و تقویت لجستیک مرزی. وقتی درآمدها از مرزها عبور میکند اما آثارش در شهرها و روستاهای همان مرز دیده نمیشود، اعتماد عمومی فرسایش مییابد.تداوم این وضعیت، پیام خطرناکی دارد: «مرز باشید، تولید کنید، درآمد بسازید؛ اما انتظار سهم نداشته باشید.» چنین رویکردی، انگیزه سرمایهگذاری و مشارکت محلی را تضعیف میکند و توسعه متوازن را به شعاری بیپشتوانه تبدیل میسازد. اگر سیاستگذار به دنبال رشد پایدار است، باید سازوکار بازتوزیع منابع را بازنگری کند و سهم واقعی استانهای مرزی را به رسمیت بشناسد.بازگشت سهم واقعی آذربایجانغربی از درآمدهای مرزی و گمرکی، امتیاز ویژه نیست؛ اجرای عدالت اقتصادی و تصمیمی عقلانی برای افزایش بهرهوری ملی است. استانهای مولد باید تقویت شوند، نه اینکه تنها محل تولید درآمد باشند. زمان تعارف و ملاحظهکاری گذشته است. اگر قرار است عدالت منطقهای معنا داشته باشد، سهم آذربایجانغربی باید بیکموکاست به آن بازگردد—همین حالا.
