بحران کاهش نرخ باروری / سقوط نرخ زاد و ولد در چین و هند به زیر سطح جایگزینی + اینفوگرافی

به گزارش یازاکو به نقل از تجارت نیوز، حدود ۷۱ درصد از جمعیت جهان اکنون در کشورهایی زندگی می‌کنند که نرخ زاد و ولد در آن‌ها کمتر از سطح جایگزینی مورد نیاز برای حفظ اندازه جمعیت است. نرخ باروری در چین به تنها ۱.۰ تولد به ازای هر زن کاهش یافته است، در حالی که هند نیز با رسیدن به نرخ ۱.۹ به زیر سطح جایگزینی سقوط کرده است.

منطقه جنوب صحرای آفریقا با پیشتازی کشورهای چاد، سومالی و جمهوری دموکراتیک کنگو، بالاترین نرخ‌های باروری در جهان را به خود اختصاص داده است. نرخ باروری در بخش بزرگی از جهان در حال کاهش است و از حدود پنج تولد به ازای هر زن در دهه ۱۹۶۰ به میانگین جهانی ۲.۲ در سال ۲۰۲۴ رسیده است. این تغییر در حال بازتعریف رشد بلندمدت جمعیت، چشم‌اندازهای اقتصادی و ویژگی‌های دموگرافیک سنی در سراسر جهان است.

این اینفوگرافی، نرخ باروری هر کشور و قلمرو را در کنار اندازه جمعیت آن نشان می‌دهد. هر بخش بر اساس جمعیت اندازه‌گیری شده و با نرخ باروری رنگ‌آمیزی شده است که نشان می‌دهد کجا نرخ زاد و ولد بالا باقی مانده و کجا جمعیت به‌سرعت در حال پیر شدن است. داده‌ها از بازبینی ۲۰۲۴ «چشم‌انداز جمعیت جهان» سازمان ملل متحد استخراج شده و از برآوردهای میان‌رتبه سال ۲۰۲۵ برای هر دو شاخص جمعیت و باروری استفاده شده است.

سقوط اکثر کشورهای جهان به زیر سطح جایگزینی

حدود ۷۱ درصد از جمعیت جهان در کشورها یا قلمروهایی زندگی می‌کنند که نرخ باروری آن‌ها زیر سطح جایگزینی یعنی ۲.۱ تولد به ازای هر زن است. «جایگزینی» به نرخ زاد و ولد مورد نیاز برای یک جمعیت اشاره دارد تا اندازه خود را در طول زمان بدون احتساب مهاجرت حفظ کند. قرار گرفتن زیر این آستانه برای دوره‌های طولانی می‌تواند منجر به پیری جمعیت، کمبود نیروی کار و رشد اقتصادی کندتر شود.

هند و چین، دو پرجمعیت‌ترین کشور جهان، در مرکز این تحول جهانی قرار دارند. اینفوگرافی این گزارش، نرخ جمعیت و باروری را در ۲۳۶ کشور و قلمرو نشان می‌دهد. نرخ باروری هند روی ۱.۹۴ قرار دارد، در حالی که نرخ چین به‌دلیل سیاست تک‌فرزندی (اجرا شده بین سال‌های ۱۹۸۰ تا ۲۰۱۵) بسیار پایین‌تر و معادل ۱.۰۲ است. علی‌رغم تغییر سیاست‌ها و یارانه‌های زایمان، هیچ کشوری که کاهشی به شدتِ چین را تجربه کرده باشد، هنوز به‌طور کامل بهبود نیافته است.

واگرایی در روند باروری میان بزرگ‌ترین جمعیت‌ها

بین ۱۰ جمعیت بزرگ جهان، ۶ مورد زیر سطح جایگزینی باروری هستند. در کنار هند و چین، کشورهای ایالات متحده، اندونزی، برزیل و روسیه همگی به زیر نرخ ۲.۱ تولد به ازای هر زن سقوط کرده‌اند.

در مقابل، چندین کشور از پرجمعیت‌ترین کشورهای جهان همچنان بسیار بالاتر از سطح جایگزینی باقی مانده‌اند. پاکستان دارای نرخ باروری ۳.۵، نیجریه ۴.۳ و اتیوپی ۳.۸۱ است. رشد جمعیت جهانی در آینده به‌طور فزاینده‌ای در تعداد کمی از کشورهای با باروری بالا، به‌ویژه در جنوب صحرای آفریقا و بخش‌هایی از جنوب آسیا متمرکز خواهد شد.

جنوب صحرای آفریقا: کانون باروری در جهان

به‌طور کلی، بالاترین نرخ‌های باروری در این مجموعه داده در جنوب صحرای آفریقا یافت می‌شود. در این کشورها نرخ باروری وزنی جمعیت حدود چهار است. کشورهای چاد (۵.۹۴ تولد به ازای هر زن)، سومالی (۵.۹۱) و جمهوری دموکراتیک کنگو (۵.۹) بالاترین نرخ‌های باروری منطقه را در سال ۲۰۲۵ ثبت کرده‌اند.

انتظار می‌رود جنوب صحرای آفریقا تا سال ۲۱۰۰ محرک اصلی رشد خالص جمعیت جهان باشد و نیجریه به تنهایی تا پیش از سال ۲۰۵۰ از نظر جمعیت از ایالات متحده پیشی بگیرد. این کشورها در تضاد شدید با مناطقی با باروری بسیار پایین قرار دارند. ماکائو با نرخ ۰.۶۹ کمترین نرخ باروری را در این مجموعه داده دارد و پس از آن هنگ‌کنگ با ۰.۷۴ و کره جنوبی با ۰.۷۵ قرار گرفته‌اند. شکاف بین کشورهای دارای بالاترین و کمترین نرخ باروری اکنون از نظر تاریخی بسیار گسترده شده است که نشان‌دهنده ناهمگونی شدید تغییرات دموگرافیک در مناطق مختلف است.