تأکید مدیر ژئوپارک جهانی ارس بر لزوم مشارکت همگانی در صیانت از میراث زمینشناختی
مدیر ژئوپارک جهانی ارس با اشاره به افزایش چشمگیر آمار بازدیدکنندگان در تعطیلات نوروز سال ۱۴۰۵، التزام به اصول «گردشگری مسئولانه» را مؤلفهای حیاتی برشمرد و بر ضرورت مشارکت فعالانه مسافران در راستای حفاظت از پدیدههای ارزشمند زمینشناختی و بومشناختی این منطقه تأکید کرد.
به گزارش یازاکو به نقل از ایرنا، «میثم نجفزاده» امروز شنبه ، تشریح کرد: با توجه به حضور گسترده مسافران نوروزی در پهنه منطقه آزاد ارس، از گردشگران انتظار میرود در جریان بازدید از ژئوسایتهای متنوع این مجموعه، اصول گردشگری مسئولانه را با دقت نظر رعایت نموده و در مسیر صیانت از این میراث بیبدیل طبیعی، همگام با برنامههای حفاظتی سازمان گام بردارند.
وی با تبیین پروتکلها و الزامات حفاظتی مصوب در ژئوپارک ارس، افزود: امتناع اکید از جمعآوری فسیلها و نمونههای کانیشناختی، محدودیت تردد صرفاً در مسیرهای استاندارد و تعیینشده، پرهیز از هرگونه مداخله و تخریب پوشش گیاهی و ساختارهای حساس طبیعی، و همچنین التزام به هشدارهای ایمنی و راهنماییهای کارشناسان مستقر، از جمله مبرمترین الزاماتی است که رعایت آنها از سوی بازدیدکنندگان ضرورت دارد.
مدیر ژئوپارک جهانی ارس با تأکید بر اینکه تدوین این الزامات کاملاً منطبق بر ضوابط و دستورالعملهای شبکه جهانی ژئوپارکهای یونسکو انجام شده، اظهار داشت: پایبندی به این استانداردها برای استمرار حفاظت از میراث زمینشناختی منطقه اجتنابناپذیر است، زیرا با در نظر گرفتن حجم انبوه ترددها در ایام نوروز، صیانت از پدیدههای واجد ارزش ثبتشده ملی و بینالمللی، جز در سایه تعامل سازنده و مشارکت مسئولانه گردشگران محقق نخواهد شد.
نجفزاده در بخش دیگری از سخنان خود، با اشاره به تدابیر اجرایی و پیشگیرانه این مجموعه، خاطرنشان کرد: به منظور هدایت اصولی گردشگران، ارتقای سطح کیفی تجربه بازدید و نظارت دقیق بر حسن اجرای ضوابط حفاظتی، در نوروز امسال تعداد ۳۲ راهنمای تخصصی زمینگردشگری در ۱۸ موقعیت راهبردی و پرتردد محدوده ژئوپارک مستقر گردیده و در حال ارائه خدمات علمی و آموزشی به مسافران میباشند.
وی یادآور شد: سازمان منطقه آزاد ارس با توسعه زیرساختهای استاندارد، استقرار هدفمند نیروهای متخصص و سازماندهی نظاممند جریان بازدید، بستر مطلوبی را برای میزبانی از گردشگران نوروزی مهیا ساخته است تا ضمن استقبال شایسته از هموطنان، استانداردهای نظارتی شبکه جهانی ژئوپارکها در دو عرصه «ارائه خدمات کیفی» و «حفاظت از میراث زمینشناختی» به صورت توأمان محقق گردد.
این منطقه به واسطه برخورداری از رخنمونهای بینظیر زمینشناختی، از جمله مرز چینهشناسی پرمین-تریاس (توالی ثبتکننده رویداد بزرگترین انقراض زیستی کره زمین در ادوار گذشته، بالغ بر ۲۵۰ میلیون سال پیش)، واجد جایگاهی ممتاز و استراتژیک در مجامع علمی و پژوهشی بینالمللی است.
ثبت رسمی این گستره در شبکه جهانی ژئوپارکهای یونسکو، پس از طی فرآیندهای ممیزی و ارزیابیهای موشکافانه کارشناسان این نهاد بینالمللی محقق گردیده است.
رسالت بنیادین و فلسفه وجودی ژئوپارکها در استانداردهای یونسکو، مبتنی بر مدیریت یکپارچه محدودههای دارای اهمیت زمینشناختی با تأکید بر راهبرد سهگانه «حفاظت اصولی»، «ارتقای سطح آموزشهای عمومی» و «تحقق توسعه پایدار جوامع محلی» تعریف شده است.
محدوده ژئوپارک ارس علاوه بر میزبانی از ژئوسایتهای شاخص طبیعی نظیر کوههای مریخی (بدلندها)، آبشار آسیابخرابه، ارتفاعات علیباشی و درههای ساختاری، دربرگیرنده آثار فاخر تاریخی و فرهنگی از جمله مجموعه ثبت جهانی کلیسای سنت استپانوس، کلیسای چوپان و بناهای تاریخی کردشت است.
این تلفیق همافزایانه از میراث طبیعی و فرهنگی، منطقه آزاد ارس را به یکی از قطبهای کلیدی و مقاصد راهبردی گردشگری کشور مبدل ساخته است.
نظر به ماهیت حساس، اکولوژیک و ساختار شکننده پدیدههای زمینشناختی، کثرت حضور گردشگران و مسافران نوروزی، ضرورت اعمال سیاستهای دقیق حفاظتی و ترویج الگوی «گردشگری مسئولانه» را مضاعف میسازد.
بر همین اساس، ساختار مدیریتی ژئوپارک ارس متعهد است با اتخاذ تدابیر پیشگیرانه، توسعه زیرساختهای هدایتی و بهکارگیری نیروهای متخصص (از جمله استقرار ۳۲ راهنمای تخصصی زمینگردشگری در تعطیلات نوروز سال ۱۴۰۵ ، ضمن صیانت از یکپارچگی فیزیکی، فسیلشناختی و پوشش گیاهی ژئوسایتها، الزامات و پروتکلهای حفاظتیسازمان آموزشی، علمی و فرهنگی ملل متحد (یونسکو) را به صورت جامع پیادهسازی نماید.
