اخبارمحیط زیستمیراث و گردشگری

تاسیس ژئوپارک سهند چه نقشی در اقتصاد مراغه دارد؟

به گزارش یازاکو، حفاظت‌ و بهره‌‎برداری اصولی‌ از منابع‌ زمین‌، آموزش مردم محلی و توسعه‌ اقتصادی در ژئوسایت‌هایی که در گوشه و کنار مراغه پراکنده است، جزو الزامات تاسیس ژئوپارک (مجموعه ژئوسایت‌ها) به شمار می‌رود.

از سوی دیگر منابع آبی مراغه روز به روز در حال کاهش است و به نظر می‌رسد بخش کشاورزی شهرستان جوابگوی اشتغالزایی مضاعف نیست و بر همین اساس هم تاسیس ژئوپارک می‌تواند یکی از بهترین نسخه‌ها برای توسعه اقتصادی این شهرستان باشد.

خوشبختانه فرماندار مراغه در دولت چهاردهم هم نیم‌نگاهی به توسعه گردشگری این شهرستان دارد و معتقد است که ظرفیت‌های بی‌بدیل شهرستان در حوزه‌های کشاورزی، گردشگری، لجستیک و نیروی انسانی باید به صورت همزمان و متصل به هم شکوفا شود تا اقتصاد و معیشت اهالی را تحت تاثیر قرار دهد.

به گفته «امین امینیان» با شکوفایی همزمان این چهار ظرفیت، بسیاری از مشکلات و نیازهای دیگر هم خود به خود برطرف می‌شود.

 «صوفی‌چای» به دلیل وجود دره گسله و صخره‌ای، رودخانه دائمی، گذرگاه‌های آبی، آبشار
و طبیعت بی‌نظیر جزو ژئوسایت‌های پیشنهادی برای ژئوپارک سهند به مرکزیت مراغه است

دبیر کارگروه ثبت ژئوپارک سهند هم ثبت جهانی ژئوپارک سهند را عامل ارتقای جایگاه گردشگری طبیعی و ژئوتوریسم مراغه می‌داند و می‌گوید: از این طریق می‌توان به فعالیت‌های گردشگری در مناطق کمتر توسعه یافته شهرستان تنوع و تحرک بخشید.

«غلامرضا زارع» با بیان اینکه گردشگری طبیعی مراغه با وجود ظرفیت‌های بی‌بدیل آورده مالی برای شهرستان ندارد، اضافه کرد: ثبت ملی و جهانی ژئوپارک سهند می‌تواند همین بخش را به درآمدزایی برساند.

وی با بیان اینکه بخش اعظمی از ژئوسایت‌های پیشنهادی مراغه در مناطق روستایی قرار دارد، اضافه کرد: درآمدزایی برای مردم محلی و حفاظت و بهره‌برداری اصولی از ظرفیت‌های طبیعی، ارمغان ثبت ژئوپارک سهند است.

«زارع» به اهداف عمده تاسیس‌ ژئوپارک هم اشاره کرد و افزود: هدف اصلی ایجاد یـک‌ سیـستم‌ مـدیریتی‌ جهـت‌ حفاظـت‌ از میراث زمین‌شناسی‌، رشد اقتصادی – اجتمـاعی‌ منطقـه‌ از بعـد گردشـگری و آمـوزش عمـومی‌ در زمینـه‌ ارزش‌های زمین‌شناسی‌، زیست محیطی‌ و فرهنگی‌ در منطقه‌ است.

به گفته وی در مرحله نخست ۳۶ ژئوسایت دارای ظرفیت معرفی در عرصه ملی و جهانی، از سوی کارگروه تاسیس ژئوپارک سهند به مرکزیت مراغه شناسایی شده که برنامه‌های ژئوپارک می‌تواند تک به تک روی آنها اجرا شود.

۱کوه سهندقله‌های متعدد از جمله «جام» از نظر گدازه‌های آتشفشانی
۲کوه زریچبه علت ساختار زمین‌شناسی و ارتفاع مشرف به منطقه و مسیر ویژه کوهنوردان
۳کوه دوبرادرانبه علت زیبایی منحصربفرد، تپه باستانی و تفرجگاه
۴روستا و کوه ازبکبه دلیل ارتفاع مناسب، ساختار صخره‌ای مشرف به دره صوفی‌چای و مناظر بکر طبیعی
۵کوه گوشیربه دلیل دارا بودن تنوع دوران زمین‌شناسی، طبیعت زیبا و گیاهان دارویی
۶روستا و دره طبقاتی چاوانبه دلیل وجود دره گسله و پردرخت به همراه روستای طبقاطی و چشمه‌های متعدد در مسیر دره و مناظر بکر
۷دره اسپیرانبه علت ساختار زمین‌شناسی، طبیعت ویژه و پرندگان خاص
۸دره صوفی‌چایبه دلیل وجود دره گسله و صخره‌ای، رودخانه دائمی، گذرگاه‌های آبی، آبشار و طبیعت بی‌نظیر
۹غار هامپوئیلساختار کارستی، چند طبقه، غارآبی و تالارهای بزرگ و ….
۱۰غاز قره‌نازبه دلیل ساختار کارستی، دارای آب فراوان و مناسب برای غواصی
۱۱غار یخ‌ساز چیبینلوبه دلیل دارا بودن دیوار آذرین و تولید یخ به علت وجود گازهای ویژه
۱۲غار چوان سفلیبه دلیل دارا بودن ساختار کارستی و آثار تمدنی و بکر
۱۳فسیل‌های مهره‌دارجزء پنج منطقه مهم فسیلی دنیا با حداقل ۱۰ ژئوسایت در مناطق مختلف شهرستان از روستای «آهق» تا «قره پالچیق»
۱۴فسیل آمونیت خرمازرددارای توالی ویژه مزوزوئیک و فسیل‌های منحصربفرد آمونیت
۱۵فسیل‌های آمونیت گویدرقبه دلیل ساختار ویژه زمین‌شناسی، فسیل‌های ویژه آمونیت و طبیعت بی‌بدیل
۱۶فسیل های نومولیت‌دار موالولایه‌های پرفسیل نومولیت و دوکفه‌ای که به دره پول معروف است
۱۷بلمنیت‌های تازه‌کند قره‌نازبه دلیل وجود لایه‌های ژوراسیک بلمنیت‌دار با طبیعت ویژه
۱۸چشمه ساری‌سوچشمه تراورتن‌ساز با مواد معدنی
۱۹چشمه شورسوچشمه معدنی با طبیعت بی‌نهایت بکر
۲۰آبفشان‌های گشایشچشمه‌های گازدار و آب‌فشان دره «گشایش»
۲۱چشمه معدنی جهانگیردارای خواص معدنی و داروئی
۲۲آبشار یای‌شهریبه علت ساختار زمین‌شناسی، طبیعت ویژه و پردرخت
۲۳آبشار قینرجهساختار ویژه زمین‌شناسی، تاثیر سالیان دراز آب بر سنگ‌های محل نمای ویژه‌ای به وجود آورده است و دشت بی‌نظیری در پایین دست آبشار قرار دارد
۲۴معدن متروکه زغال سنگبه دلیل وجود لایه‌های ویژه زغال‌دار، دره‌ای با طبیعت زیبا و اکلون‌های استخراج شده
۲۵معدن متروکه زغال خطببه دلیل دهانه‌های طبقاتی استخراج مواد معدنی و رودخانه زیبا در پایین‌دست
۲۶معدن متروکه آهقبه دلیل وجود آثار فسیل گیاهی، ساختار خاص زمین‌شناسی و طبیعت ویژه
۲۷روستای قشلاقروستای طبقاتی، دره زیبای طبیعی و پردرخت و امکان ماهیگیری حرفه‌ای
۲۸روستای چوان علیاروستای طبقاتی، دره ویژه پرآب، مردمانی با سنت‌های ویژه و وجود کوه‌های پر از گیاهان داروئی
۲۹روستای یایشهریبه دلیل وجود طبیعت ویژه در دامنه صخره‌های آتشفشانی و تپه باستانی
۳۰روستای گشایشتلاقی سه دوره زمین‌شناسی، دره پرآب، باغات ویژه و آبشارهای کوتاه در مسیر غار هامپوئیل
۳۱روستای ورجویوجود چشمه‌های فراوان و تاکستان‌های بی‌نظیر، کوه‌های عروسکی و تمدن ۷ هزار ساله
۳۲روستای دوه بوینیآخرین روستای کوهپایه‌ای سهند با رودخانه‌های دائمی و طبیعت ویژه
۳۳روستای قراتلوروستایی با زمین‌شناسی سنگ‌های رنگارنگ، محیط طبیعی کاسه مانند و پرندگان خوش‌آواز
۳۴سد علویانیک پدیده زمین‌شناسی، انسان‌ساز، با ماهی فراوان، طبیعت بکر، توف‌های سفید آرامش‌بخش، جلوه صخره و دشت مانند، محل مناسب جهت تفرج و ماهیگیری
۳۵رودخانه مردقرودخانه دائمی با ماهیان زیبا، طبیعت بی‌نظیر و باغات میوه، هیجان پرندگان آوازخوان
۳۶بند پهرآبادبه دلیل تالاب به وجود آمده با پرندگان مهاجر، سکوت و آرامش بی‌نظیر و نیزارهای فراوان

مراغه از ظرفیت قطعی برای ثبت ژئوپارک جهانی برخوردار است

عضو شورای عالی ژئوپارک‌های یونسکو پیش از این به خبرنگار گفته بود که «مراغه با برخورداری از قابلیت‌های تاریخی، فرهنگی، طبیعی و میراث ناملموس، از ظرفیت‌های قطعی ایران برای معرفی به عنوان ژئوپارک جهانی است».

«علیرضا امری کاظمی» که یکبار نیز ژئوپارک پیشنهادی مراغه را در اروپا معرفی کرده است، ادامه داد: کمتر نقطه‌ای در سطح جهان با این گسترده و ابعاد، از تنوع بالای زمین‌شناسی و فرهنگی برخوردار است و مهمترین ژئوسایت آن منطقه فسیلی به شمار می‌رود که ارزش جهانی دارد.

 منطقه فسیلی مهمترین ژئوسایت در ژئوپارک مراغه می‌تواند باشد

وی ادامه داد: در کنار آن ظرفیت‌‍‌های تاریخی، اصالت، آداب و رسوم و میراث ناملموس منطقه مراغه نیز بسیار اهمیت دارد و جاذبه‌های سهند نیز یک ارزش افزوده بسیار چسمگیر برای آن به شمار می‌رود.

به گفته این ارزیاب بین‌المللی هدف اصلی از ثبت ژئوپارک، ایجاد ارتباط بین انسان و زمین و بهره‌برداری خردمندانه انسان از زمین است که می‌تواند جاذبه‌های زمین‌شناسی و فرهنگی را هم شامل شود و اقتصاد منطقه را تحت تاثیر قرار دهد.

وی ادامه داد: با ثبت ژئوپارک، فرصت‌های کاری جدید در منطقه ایجاد و تاریخ و فرهنگ منطقه به گردشگران معرفی می‌شود؛ همچنین علم و دانش و مطالعات منطقه‌ای در کنار اقتصاد محلی توسعه می‌یابد.

«امری کاظمی» اظهار کرد: وقتی این منطقه از سوی یک نهاد بین‌المللی به عنوان یک مرکز گردشگری معرفی شود، سرمایه‌گذاران حوزه گردشگری به مراغه روانه می‌شوند زیرا می‌دانند که طرح‌های گردشگری این منطقه مورد توجه جهانیان قرار می‌گیرد.

وی همچنین به فرصت برندینگ و تبلیغات مراغه در سطح جهانی اشاره، و بیان کرد: ایجاد و ثبت ژئوپارک سهند بدون‌شک یکی از راهکارهای توسعه پایدار مراغه به شمار می‌رود و مسئولان امر باید تمام توان خود را برای ثبت جهانی آن به کار بگیرند.

غار هامپوئیل به دلیل ساختار کارستی، چند طبقه بودن، وجود آب
و تالارهای بزرگ جزو ژئوسایت‌های ژئوپارک مراغه می‌تواند باشد

برای نخستین‌بار طی سال ۱۳۸۹ در کتاب «اطلس توانمندی‌های ژئوپارک و ژئوتوریسم ایران» نوشته «امری کاظمی» که توسط سازمان زمین‌شناسی کشور انتشار یافت، پیشنهاد قطعی برای ثبت ملی و جهانی منطقه سهند به مرکزیت مراغه به عنوان ژئوپارک مطرح شد.

از آن تاریخ به بعد هرازگاهی زمزمه‌هایی برای تاسیس ژئوپارک سهند به گوش رسید تا اینکه موضوع طی سال ۱۴۰۱ شمسی و با سخنرانی «عباس قادری» در پانزدهمین همایش انجمن دیرینه‌شناسی ایران و دومین همایش ملی تنوع زیستی دیرینه در دانشگاه آزاد اسلامی مراغه جدی‌تر شد.

برگزاری میزگردی با حضور متخصصان زمین‌شناسی در حاشیه همین همایش در دفتر ایرنا هم توجه عموم را به اهمیت موضوع و توانمندی‌های زمین‌شناسی و فرهنگ بومی و محلی برخی از ژئوسایت‌های شهرستان جلب کرد.

همچنین در ادامه نیز نشست تخصصی با حضور «امری کاظمی» داور بین‌المللی ژئوپارک در محل سالن دانشگاه علوم پزشکی مراغه برگزار شد و نشست ویژه در محل فرمانداری هم روز به روز موضوع ثبت ژئوپارک مراغه را برجسته‌تر کرد.

همین عوامل دست به دست هم داد و کارگروه تخصصی ثبت ژئوپارک مراغه با ریاست فرماندار وقت در دولت سیزدهم تشکیل شد اما زیربار نرفتن فرماندار وقت برای امضای قرارداد مشاور طی سال ۱۴۰۲ و در ادامه تغییر در فرمانداری و دیگر وقایع از جمله سقوط بالگرد رییس‌جمهور و برگزاری انتخابات موجب شد تا جلسات این کارگروه به ورطه فراموشی سپرده شود.

گفتنی است پروفسور جورج جانوکو (Juraj Janoko) استاد دانشگاه فنی اسلواکی پس از نخستین سفرش به مراغه طی سال‌ ۱۴۰۱ با ابراز شگفتی از پدیده‌های موجود زمین‌شناسی و دیرینه‌شناسی در این شهرستان اذعان کرد که «ثبت ژئوپارک مراغه در عرصه بین‌المللی به توسعه مراغه کمک می‌کند» و برای کشور هم مزیت‌هایی خواهد داشت زیرا علاقه برای سفر به ایران را افزایش می‌دهد.

نوشته های مشابه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

Are you human? Please solve:Captcha


دکمه بازگشت به بالا