رشد صادرات آذربایجان شرقی؛ از آمار گمرک تا معیشت مردم
یازاکو- ارزش صادرات کالا از گمرکات آذربایجان شرقی در نیمه نخست سال ۱۴۰۵ با رشد ۲۷ درصدی به یک میلیارد و ۸۶ میلیون دلار رسید؛ اما افزایش چهار درصدی وزن کالاهای صادراتی، این پرسش را مطرح می‌کند که رشد تجارت خارجی استان تا چه اندازه به افزایش تولید، اشتغال و بهبود معیشت مردم منجر شده است.
به گزارش یازاکو، جعفر ساعی‌نیا_ ارزش صادرات کالا از گمرکات آذربایجان شرقی در نیمه نخست سال ۱۴۰۵ به یک میلیارد و ۸۶ میلیون دلار رسید؛ رقمی که در مقایسه با مدت مشابه سال گذشته ۲۷ درصد افزایش یافته است. با این حال، رشد وزن کالاهای صادراتی تنها چهار درصد بوده و مشخص نیست این افزایش ارزش تا چه اندازه به توسعه تولید و اشتغال در استان منجر شده است.
بر اساس گزارش خبرگزاری تسنیم در ۲۱ مهر ۱۴۰۵ به نقل از علی‌اصغر عباس‌زاده، ناظر گمرکات آذربایجان شرقی، طی شش‌ماهه نخست امسال بیش از یک میلیون و ۷۰۴ هزار تن کالا از گمرکات استان به ۸۰ کشور جهان صادر شده است. در این مدت، چدن، آهن و فولاد با ۲۱۱ میلیون دلار، مس و مصنوعات مسی با ۱۹۲ میلیون دلار و محصولات پتروشیمی و مصنوعات پلاستیکی با ۱۰۷ میلیون دلار، عمده‌ترین گروه‌های کالایی صادراتی بوده‌اند.
همچنین سوخت‌های معدنی و انواع قیر با ۷۴ میلیون دلار و فرآورده‌های غلات، آرد، نشاسته و محصولات شیرینی و نان با ۶۲ میلیون دلار، دیگر گروه‌های مهم صادراتی را تشکیل داده‌اند. مجموع ارزش این پنج گروه به ۶۴۶ میلیون دلار می‌رسد که حدود ۵۹٫۵ درصد کل ارزش صادرات اعلام‌شده را شامل می‌شود.
ترکیه، عراق، ارمنستان، افغانستان و گرجستان نیز از مقاصد اصلی صادرات کالا از گمرکات آذربایجان شرقی بوده‌اند؛ با این حال، در گزارش منتشرشده، ارزش صادرات به تفکیک کشور مقصد اعلام نشده است.
رشد صادرات در زندگی مردم چگونه منعکس می‌شود؟
افزایش ارزش صادرات به‌تنهایی نشان‌دهنده افزایش متناسب تولید، اشتغال یا درآمد خانوارها نیست. رشد ۲۷ درصدی ارزش صادرات در کنار افزایش چهار درصدی وزن کالاها، ضرورت بررسی دقیق‌تر تغییرات قیمت، ترکیب کالاهای صادراتی و سهم تولیدکنندگان استان از این مبادلات را مطرح می‌کند.
از سوی دیگر، آمار صادرات ثبت‌شده از گمرکات استان لزوماً با میزان صادرات کالاهای تولیدشده در داخل آذربایجان شرقی برابر نیست. برای ارزیابی عملکرد واقعی اقتصاد استان، لازم است مشخص شود چه میزان از کالاهای صادرشده در واحدهای تولیدی همین استان تولید شده‌اند و سهم هر بخش صنعتی و شهرستان از این تجارت چقدر بوده است.
انتظار می‌رود اداره‌کل صنعت، معدن و تجارت آذربایجان شرقی و ناظر گمرکات استان، اطلاعات صادرات را به تفکیک محل تولید، شهرستان، گروه کالایی، کشور مقصد، ارزش دلاری و وزن منتشر کنند. همچنین ارائه آمار مربوط به تعداد بنگاه‌های صادرکننده، سهم صنایع کوچک و متوسط، اشتغال ایجادشده و تغییرات دستمزد واقعی در بخش‌های صادرات‌محور می‌تواند تصویر روشن‌تری از آثار تجارت خارجی بر اقتصاد استان ارائه دهد.
باید مشخص شود این حجم از مبادلات تجاری چه سهمی در افزایش تولید، ایجاد فرصت‌های شغلی و بهبود قدرت خرید مردم آذربایجان شرقی داشته است.
